Заданні
І этапа літаратуразнаўчага конкурсу для вучняў 10-11 класаў
“Як месяц — адзінокі: жыццё і творчасць Сяргея Палуяна”
(да 100 год з дня смерці Сяргея Палуяна)

Кожная асоба можа разглядацца ў некалькіх аспектах, адпаведна той рол, якую чалавек адыгрывае ў грамадстве. Так і Сяргей Палуян. Яго асоба шматгранная, накірункі дзейнасці і інтарэсы — разнастайныя. Неадназначна яго погляды ўспрымалі як сучаснікі, так і паслядоўнікі. Варта заглыбіцца ў разуменне асаблівасцей асобы С. Палуяна, той ролі, што ён адыграў у станаўленні беларускай літаратуры.

1. Вучань.
Важную ролю ў станаўленні творчай індывідуальнасці адыгрывае адукацыя.
У якіх навучальных установах і ў які час атрымліваў адукацыю С.  Палуян? Дзе ён марыў вучыцца?

2. Пілігрым.
Жыццёвы шлях кожнага чалавека мае сваю геаграфію, важныя падзеі ў жыцці звязаны з пэўнымі мясцінамі. Знакавыя для С. Палуяна падзеі адбываліся таксама ў розных гарадах і краінах.
Назавіце гарады і мястэчкі, з якімі звязаны лёс творцы. Якія падзеі адбываліся ў кожным з гарадоў?

3. “Адзін”.
С. Палуяна верхнепалатнікі называлі “Адзін”. Так, ён меў надзвычай мала адзінадумцаў.
У якіх перакананнях С. Палуян быў сапраўды адзін?

4. Сябры.
Былі ў С. Палуяна і верныя сябры, літаратары, публіцысты таго часу. Назавіце сяброў С. Палуяна? Што паслужыла асновай іх сяброўства?

5. Наватар.
Нягледзячы на тое, што працаваў С. Палуян у літаратуры і публіцыстыцы толькі год, ён быў першапраходцам у некаторых накірунках творчай дзейнасці.
Што новае ўнёс С. Палуян у літаратуру і крытыку?
Хто стаў паслядоўнікам С. Палуяна ў яго дзейнасці?

6. Мадэрніст.
С. Палуян з’яўляецца аўтарам двух вершаў прозай: “Вёска” і “Хрыстос васкрос!”. Рысы якіх мадэрністычных плыняў можна прасачыць у гэтых творах? Хто стаў паслядоўнікам С. Палуяна ў гэтым накірунку?

7. Адраджэнец.
У пачатку ХХ ст. вельмі востра стаяла пытанне беларускага нацыянальнага адраджэння. Кожны з дзеячоў культуры таго часу прапаноўваў розныя шляхі вырашэння гэтай праблемы.
Пералічыце асноўныя пастулаты адраджэнскай праграмы С. Палуяна (канечне, у гатовым выглядзе яе не існавала, але розныя аспекты праблемы малады крытык разглядаў у асобных сваіх артыкулах).

8. Прарок.
У публіцыстычных і крытычных артыкулах С. Палуян выказваў уласныя думкі адносна будучыні беларускай культуры. Некаторыя з яго дапушчэнняў праз некаторы час здзейсніліся.
Якія прадказанні С. Палуяна здзейсніліся?

9. Легенда.
Даследчыца польскага постмадэрнізму А. Браноўска аднойчы напісала пра С. Палуяна: “Маладапольскі паэт меў сваю біяграфію, але павінен быў мець яшчэ і легенду”. Першым крокам стварэння такой легенды стала з’яўленне шэрагу водгукаў у прэсе з нагоды смерці С. Палуяна, сярод якіх былі і мастацкія прысвячэнні яму.
А) Якія творы, напісаныя ў пачатку ХХ ст. сталі часткамі гэтай легенды? Хто быў іх аўтарам?
Б) Ці мае легенда працяг у сучаснай беларускай літаратуры? Назавіце аўтараў-нашых сучанікаў і іх творы, прысвечаныя С. Палуяну.

10. Паданне.
Жыццё і творчасць С. Палуяна пачалі прывабліваць увагу гісторыкаў літаратуры параўнальна позна, але даследчыкі не зусім спазніліся, ім усё ж удалося раскрыць шмат невядомых старонак жыцця творцы.
Хто з даследчыкаў літаратуры займаўся вывучэннем жыцця і творчасці С. Палуяна, якія кнігі і артыкулы яны надрукавалі на аснове зноў адкрытых фактаў?